کارگزار امور گمرکی(حق العملکاری)

قانون امور گمرکی
بخش دهم –کارگزار امور گمرکی
ماده ۱۲۸- كارگزار گمركي در گمرك به شخصي اطلاق مي شود كه تشريفات گمركي كالاي متعلق به اشخاص ديگر را به وكالت از طرف آنان انجام دهد . حدود اختيارات وكيل بايد به تفكيك در وكالتنامه رسمي كه توسط موكل در فرم نمونه ارائه شده توسط گمرك ايران تنظيم مي شود، مشخص گردد . كارگزار گمركي بايد پروانه مخصوص از گمرك ايران تحصيل نمايدكه اين پروانه براي ترخيص كالا از كليه گمرك هاي كشور معتبر است .
تبصره :شرايط و دستورالعمل انتخاب، نحوه فعاليت و ساير امور مرتبط با اين ماده در حدود مقررات اين قانون در آيين نامه اجرائي تعيين مي شود .
ماده ۱۲۹-در مواردي كه كارگزار گمركي يا كارمند ترخيص مربوطه به هنگام انجام تشريفات گمركي به عمد اظهارنامه اي خلاف واقع كه متضمن زيان مالي دولت باشد تنظيم نمايد، تخلف او به پيشنهاد گمرك ايران در كميسيون رسيدگي به تخلفات كه مركب از اشخاص ذيل است، رسيدگي مي شود :
الف: نماينده وزارت صنعت، معدن و تجارت
ب: نماينده اتحاديه كارگزاران گمركي با معرفي اتاق بازرگاني و صنايع و معادن ايران ( در صورت نبود اتحاديه، نماينده اتاق) و حسب مورد نماينده اتاق تعاون ايران در پرونده هاي مربوط به بخش تعاون پ نماينده گمرك ايران (سرپرست كميسيون)اين كميسيون با دعوت از كارگزار گمركي مربوطه به موضوع رسيدگي مي كند و درصورت اثبات عمدي بودن تخلف، پروانه كارگزار گمركي يا كارت وي را متناسب با ميزان و تعداد تخلف، تعليق يا به طور دائم باطل و مراتب را به طور كتبي به وي و گمرك ها اعلام مي نمايد . چنانچه كارگزار گمركي يا كارمند ترخيص در ارتكاب عمل قاچاق گمركي دخالت داشته باشد،علاوه بر اجراي مقررات بالا، مشمول مجازات مقرر در قوانين قاچاق مي شود . اگر عمل خلاف وي مستلزم مجازات هاي ديگر باشد وفق مقررات مربوطه عمل مي گردد . كميسيون و دبيرخانه آن در گمرك ايران تشكيل مي شود .
تبصره ۱- تعليق يا ابطال پروانه مانع انجام تشريفات گمركي اظهارنامه هايي كه قبل از آن تسليم شده نيست .
تبصره ۲- هرگاه كارگزار گمركي متخلف، از اشخاص حقوقي باشد مقررات اين ماده، هم شامل شخص حقوقي مزبور و هم شامل كساني كه در آن شخصيت حقوقي حق امضاء دارند و اظهارنامة خلاف را امضاء كرده اند و يا در آن اقدام خلاف، مداخله داشته اند مي شود و هرگاه كارگزار گمركي مزبور از اشخاص حقيقي باشد در مدت ممنوعيت نمي تواند به عنوان شخصي كه داراي امضاء در يك شخصيت حقوقي كارگزار گمركي است در امور كارگزار گمركي گمرك فعاليت نمايد .
ماده ۱۳۰- شركتهاي حمل و نقل كه به موجب سند حمل و در اجراي تعهدات خود وظايف ترخيص و تحويل كالا در مقصد به صاحب آن را نيز برعهده دارند براي انجام تشريفات ترخيص بايد داراي پروانه كارگزارگمركي باشند و در اين موارد سند حمل به منزله وكالتنامه تلقي مي گردد، مشروط بر اينكه در اساسنامه شركت به صراحت امكان اين فعاليت منظور شده باشد .
تبصره: انجام تشريفات گمركي كالاي عبور داخلي به صورت حمل يكسره، عبور خارجي و انتقالي توسط شركتهاي حمل و نقل مربوطه نياز به كارت كارگزار گمركي ندارد . در اينگونه موارد بارنامه به منزله وكالتنامه تلقي مي گردد .
ماده ۱۳۱- شركتهاي حمل سريع (اكسپرس كرير ) كه مسؤوليت حمل وتحويل كالا را برعهده دارند، مي توانند فقط با ارائه بارنامه و فاكتور به گمرك اظهار و كالا را با رعايت ساير مقررات، ترخيص و تحويل صاحبان آنها نمايند .
تبصره فهرست و ميزان كالاهاي قابل ترخيص و نحوه و ضوابط فعاليت و مسؤوليتهاي شركتهاي مذكور در حدود مقررات اين قانون در آيين نامه اجرائي تعيين مي گردد.
ماده ۱۳۲- كارگزار گمركي، شركتهاي حمل و نقل و كليه اشخاص حقيقي و حقوقي مسؤول اعمال كاركنان و نمايندگان معرفي شده خود به گمرك ميباشند.

آئین نامه اجرائی قانون امور گمرکی
بخش دهم –کارگزار امور گمرکی
ماده ۱۹۰- انجام تشريفات گمركي به وكالت از طرف صاحبان كالا مستلزم داشتن پروانه كارگزاري گمركي است، ولي سازمانهاي دولتي و سفارتخانه ها ميتوانند كارمندان تمام وقت خود را براي انجام امور گمركي كالاهاي متعلق به خود با تصريح حدود اختيارات به گمرك معرفي نمايند بدون اينكه نياز به ارايه پروانه كارگزاري گمركي داشته باشند. صاحبان كالا (اشخاص حقوقي)ميتوانند كارمندان تمام وقت خود را كه داراي وكالت نامه رسمي ميباشند جهت ترخيص كالاي خود به گمرك معرفي نمايند.
تبصره ۱-اشخاصي كه به نمايندگي يا وكالت از طرف مؤديان در مراجع رسيدگي به اختلافات گمركي شركت مينمايند، الزامي به داشتن پروانه كارگزاري گمركي ندارند.
تبصره ۲- كارمندان موضوع اين ماده با داشتن شرايط بندهاي(الف)، (ب) و (ت)ماده (۱۹۱ ) و دارا بودن حداقل مدرك ديپلم بعد از طي دوره آموزشي مورد تأييد گمرك ايران كارت مخصوصي از گمرك ايران دريافت خواهند نمود.
ماده ۱۹۱- متقاضيان پروانه كارگزار گمركي بايد داراي شرايط زير باشند:
الف تابعيت ايران
ب  ارايه گواهي عدم سوء پيشينه كيفري (از مرجع قانوني مربوط) و عدم سابقه قاچاق گمركي به گواهي گمرك ايران.
پ  داشتن حداقل مدرك كارداني در رشته هاي امور گمركي يا حداقل كارشناسي درساير رشته ها.
ت  دارا بودن گواهي پايان خدمت و يا معافيت دايم از خدمت نظام وظيفه.
ث  كارمند دولت نباشد.
ج  موفقيت در آزمون مربوط به قوانين گمركي، صادرات، واردات و تجارت كه ازطرف گمرك ايران حسب نياز برگزار ميشود.
چ  داشتن حداقل سن بيست و پنج سال تمام.
تبصره ۱- كساني كه تا قبل از لازمالاجرا شدن قانون داراي پروانه بوده اند، از داشتن شرايط بندهاي (پ) و (ج) مستثني خواهندبود .
تبصره ۲- يك چهارم از سهميه پذيرش كارگزار گمركي به بازنشستگان گمرك اختصاص مييابد به شرط اينكه حداقل دو سوم دوران خدمت خود را در گمرك جمهوري اسلامي ايران گذرانده باشند .
تبصره ۳- در مورد اشخاص حقوقي، مديرعامل يا رييس هيئت مديره آنها بايدداراي شرايط ياد شده باشد .
تبصره ۴- پروانه كارگزار گمركي به شرط داشتن شرايط موضوع بندهاي (الف) و(ب) پس از ارايه گواهي از سوي سازمان امور مالياتي كشور مبني بر عدم بدهي مالياتي هر دو سال يك بار طبق دستورالعملي كه توسط گمرك ايران تهيه ميشود،تمديدخواهد شد .
تبصره ۵-  در مواردي كه گمرك ايران آشنايي با روشهاي جديد ترخيص از طريق شركت در دوره آموزشي را ضروري بداند،صدور و تمديد پروانه كارگزار گمركي موكول به شركت در دوره مربوط خواهد بود .
ماده ۱۹۲- براي كارمندان ، كارگزاران گمركي كارت مخصوص از طرف گمرك با معرفي رسمي كارگزار گمركي صادر ميشود.امضاي اسناد و اظهارنامه با كارگزارگمركي يا كارمند تمام وقت و موظف او كه داراي وكالتنامه رسمي از وي باشد امكانپذيراست .
تبصره:  كارمندان كارگزاران گمركي بايد داراي شرايط مذكور در بند (ث)ماده ( ۱۹۱ ) و تبصره ( ۲) ماده (۱۹۰ ) باشند. اشخاصي كه قبل از لازمالاجرا شدن اين قانون به عنوان كارمند كارگزار گمركي داراي كارت مخصوص بوده اند از شرط دارا بودن مدرك ديپلم معاف ميباشند .
ماده ۱۹۳- كارگزار گمركي موظف است آمار عملياتي را كه در گمرك انجام ميدهد در دفتر مخصوصي حاوي اطلاعات مذكور در اظهارنامه و پروانه گمركي طبق نمونه تعيين شده توسط گمرك ايران به تفكيك هر گمرك ثبت و به محض درخواست گمرك آن را جهت بررسي ارايه نمايد. اين دفتر به هنگام اعطاي پروانه كارگزارگمركي توسط گمرك ايران شماره گذاري و پلمب مي شود .
ماده ۱۹۴-  از نظر نحوه انجام تشريفات گمركي و ميزان جرايم احتمالي تفاوتي بين صاحب كالا كه شخصاً و يا از طريق كارگزارگمركي يا نماينده خود اقدام مي نمايد، وجود ندارد. گمرك ايران مجاز است براي صاحبان كالا كه ازكارگزاران گمركي استفاده مينمايد تسهيلات ويژه اي مطابق قوانين و مقررات مربوط در نظر گيرد .
ماده ۱۹۵-  شركتهاي حمل سريع به عنوان مسئول حمل و تحويل نمونه هاي تجاري و محموله هاي غيرتجاري كه فهرست و ميزان آنها بنا به پيشنهاد گمرك ايران وتصويب هيئت وزيران تعيين ميشود مجازند آن نمونه ها و محموله ها را فقط با ارايه بارنامه و فاكتور به گمرك اظهار و با رعايت ساير مقررات ترخيص وتحويل صاحبان آنها نمايند . ضمين يا ابطال تعهد را صادر و اظهارنامه گواهي شده مذكور را به همراه سابقه پروانه بايگاني مينمايد